Phát biểu tại buổi làm việc, ông Lê Hải Tuấn – Phó Giám đốc NMLD Dung Quất nhấn mạnh rằng phát triển hydrogen xanh và nhiên liệu SAF không chỉ là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với các nhà máy lọc dầu trên thế giới. Theo ông, trong những năm gần đây, ngành lọc hóa dầu toàn cầu đang từng bước chuyển dịch từ mô hình sản xuất nhiên liệu truyền thống sang các sản phẩm năng lượng sạch, giảm phát thải và thân thiện với môi trường. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với BSR phải chủ động nắm bắt xu thế, chuyển đổi công nghệ và mở rộng danh mục sản phẩm theo hướng xanh hóa.

Đặc biệt, trong thời gian tới, khi dự án Nâng cấp mở rộng (NCMR) NMLD Dung Quất được triển khai, quy mô sản xuất gia tăng sẽ kéo theo lượng phát thải CO₂ có xu hướng tăng. Do đó, việc tích hợp các giải pháp giảm phát thải ngay từ giai đoạn hiện tại là bước đi mang tính chiến lược, giúp BSR không chỉ đáp ứng yêu cầu môi trường mà còn nâng cao năng lực cạnh tranh trong dài hạn. Theo lộ trình quốc gia, đến năm 2050, Việt Nam cam kết đạt mục tiêu phát thải ròng bằng “0”, và ngành năng lượng, đặc biệt là lọc hóa dầu sẽ đóng vai trò then chốt trong tiến trình này.

Trong thời gian qua, Ban lãnh đạo BSR đã chỉ đạo các ban chức năng và trung tâm nghiên cứu đẩy mạnh hợp tác với các đối tác quốc tế, trong đó có Dự án TEV, nhằm tiếp cận công nghệ mới, chia sẻ kinh nghiệm và xây dựng lộ trình chuyển đổi năng lượng phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam. Việc phối hợp với VNERGY trong lần khảo sát này được kỳ vọng sẽ giúp BSR đánh giá toàn diện hiện trạng, đồng thời xác định các bước đi cụ thể trong triển khai các giải pháp hydrogen, SAF và CCUS.

Một điểm nhấn quan trọng trong chiến lược chuyển đổi của BSR là kết quả nghiên cứu và sản xuất các loại nhiên liệu sạch trong giai đoạn 2025 - 2026. Trong đó, nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) đã được BSR nghiên cứu thành công, mở ra cơ hội tham gia vào chuỗi cung ứng nhiên liệu xanh cho ngành hàng không. SAF được sản xuất từ các nguồn nguyên liệu tái tạo như dầu sinh học hoặc chất thải hữu cơ, có khả năng giảm đáng kể lượng khí nhà kính so với nhiên liệu truyền thống, đồng thời vẫn đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt của ngành hàng không.

Bên cạnh SAF, BSR cũng đã triển khai sản xuất xăng sinh học E10 - loại nhiên liệu pha trộn 10% ethanol với xăng khoáng, góp phần giảm phát thải và tăng cường sử dụng năng lượng tái tạo trong giao thông. Ngoài ra, các sản phẩm như Bio fuel, MFO, SMFO cũng đang được nghiên cứu và đưa vào thử nghiệm, xuất bán thương mại quy mô nhỏ. Mỗi dòng sản phẩm đều thể hiện nỗ lực của BSR trong việc đa dạng hóa sản phẩm, thích ứng với xu hướng tiêu dùng năng lượng xanh và giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Song song với đó, chiến lược phát triển năng lượng hydrogen do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đã mở ra không gian phát triển mới cho ngành năng lượng Việt Nam. Hydrogen, đặc biệt là hydrogen xanh được sản xuất từ nguồn năng lượng tái tạo như điện gió và điện mặt trời, được xem là “mảnh ghép” quan trọng trong hệ sinh thái năng lượng sạch. BSR đã và đang nghiên cứu các phương án tích hợp hydrogen vào quá trình sản xuất, đồng thời xây dựng kế hoạch phát triển các nguồn năng lượng tái tạo như điện mặt trời, điện gió để phục vụ sản xuất hydrogen trong tương lai.

Đáng chú ý, BSR cũng định hướng đầu tư các phân xưởng hấp thụ CO₂ và chuyển hóa CO₂ thành các sản phẩm có giá trị, qua đó vừa giảm phát thải, vừa tận dụng nguồn carbon như một nguyên liệu đầu vào. Đây là cách tiếp cận mang tính tuần hoàn, phù hợp với xu hướng kinh tế carbon thấp đang được nhiều quốc gia thúc đẩy.

Trong bức tranh tổng thể đó, công nghệ CCUS (Carbon Capture, Utilization, and Storage – Thu giữ, Sử dụng và Lưu trữ Carbon) đóng vai trò đặc biệt quan trọng. CCUS được xem là một trong những giải pháp then chốt để giảm phát thải trong các ngành công nghiệp nặng như lọc hóa dầu, thép, xi măng… những lĩnh vực khó có thể thay thế hoàn toàn nhiên liệu hóa thạch trong ngắn hạn. Tại Việt Nam, theo nhiều nghiên cứu và khuyến nghị chính sách, CCUS đang dần được đưa vào các chiến lược quốc gia về giảm phát thải khí nhà kính.

Công nghệ này cho phép thu giữ CO₂ từ các nguồn phát thải lớn, sau đó hoặc lưu trữ lâu dài dưới lòng đất, hoặc tái sử dụng trong các quy trình sản xuất khác như sản xuất nhiên liệu tổng hợp, hóa chất hoặc vật liệu xây dựng. Việc triển khai CCUS không chỉ giúp giảm đáng kể lượng khí thải ra môi trường mà còn mở ra các cơ hội kinh tế mới từ việc thương mại hóa carbon.

Trong khuôn khổ hợp tác với VNERGY, BSR kỳ vọng sẽ tiếp cận sâu hơn với các giải pháp công nghệ CCUS tiên tiến, từ đó từng bước triển khai tại NMLD Dung Quất. Điều này không chỉ giúp giảm áp lực phát thải trong bối cảnh mở rộng sản xuất, mà còn nâng cao vị thế của BSR trong chuỗi giá trị năng lượng khu vực.

Với những bước đi chủ động và chiến lược rõ ràng, BSR đang từng bước khẳng định vai trò tiên phong trong chuyển đổi năng lượng tại Việt Nam. Việc tăng cường hợp tác với các đối tác như VNERGY không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận công nghệ hiện đại mà còn góp phần đưa ngành lọc hóa dầu Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu phát triển bền vững, xanh và thân thiện với môi trường.

Đức Chính